ฟันกรามแตก อุดได้ไหม ต้องถอนหรือเปล่า วิธีรักษาและราคา
เมื่อฟันกรามแตก คำถามแรกที่คนไข้ส่วนใหญ่อยากรู้คืออุดได้ไหมหรือต้องถอนทิ้ง คำตอบสั้นๆ คือขึ้นอยู่กับความลึกของรอยแตก ถ้ารอยยังตื้นก็อุดฟันได้ แต่ถ้าลึกถึงโพรงประสาทฟันอาจต้องครอบฟันหรือรักษารากฟัน และจะถอนก็ต่อเมื่อเก็บฟันไว้ไม่ได้จริงๆ เท่านั้น บทความนี้จะพาไปดูตั้งแต่วิธีสังเกตอาการ สาเหตุ ระดับความรุนแรง ไปจนถึงแนวทางการรักษาและค่าใช้จ่ายที่ Smile Seasons Dental Clinic เพื่อให้คุณตัดสินใจได้ก่อนที่รอยแตกจะลุกลามจนสายเกินแก้
ฟันกรามแตกแบบเจ็บรุนแรง: หากฟันแตกออกเป็นชิ้น ปวดจนทนไม่ไหว หรือมีเลือดออกและเหงือกบวม ควรรีบพบทันตแพทย์ทันที Smile Seasons เปิดทุกวัน 10.00 ถึง 20.00 น. โทรนัดคิวแทรกฉุกเฉินได้ที่ 02-114-3274 (ใช้สิทธิประกันสังคมได้โดยไม่ต้องสำรองจ่าย)
อาการฟันกรามแตกที่สังเกตได้
ฟันกรามแตกไม่ได้แสดงอาการชัดเจนเสมอไป บางรอยเล็กจนมองด้วยตาเปล่าไม่เห็น แต่ร่างกายมักส่งสัญญาณเตือนผ่านความรู้สึกในช่องปาก หากคุณมีอาการเหล่านี้ควรสงสัยไว้ก่อนว่าฟันอาจมีรอยแตกซ่อนอยู่
เสียวหรือเจ็บแปลบเวลาเคี้ยว
อาการที่พบบ่อยที่สุดคือเจ็บแปลบเป็นจังหวะสั้นๆ ตอนกัดหรือเคี้ยวอาหารโดนจุดที่แตก และมักหายไปเมื่อปล่อยแรงกด อาการนี้ต่างจากฟันผุที่มักปวดตุบต่อเนื่อง
เสียวฟันเมื่อโดนของร้อน เย็น หรือหวานจัด
เมื่อรอยแตกเปิดทางให้อุณหภูมิและความหวานเข้าถึงเนื้อฟันชั้นใน จะรู้สึกเสียววูบขึ้นมาทันทีที่ดื่มน้ำเย็นหรือกินของหวานจัด
รู้สึกสะดุดหรือขรุขระเมื่อใช้ลิ้นสัมผัส
หลายครั้งคนไข้สังเกตเห็นเองว่าผิวฟันกรามไม่เรียบเหมือนเดิม มีขอบคมหรือรอยบิ่นเล็กๆ ที่ลิ้นดุนแล้วรู้สึกสะดุด
มีกลิ่นปากหรือเหงือกบวมรอบซี่นั้น
หากรอยแตกกักเศษอาหารและแบคทีเรียไว้จนเกิดการอักเสบ อาจมีกลิ่นปากเฉพาะจุด ร่วมกับเหงือกรอบฟันซี่นั้นบวมแดงหรือเป็นหนอง ซึ่งบ่งบอกว่าการอักเสบเริ่มลุกลามแล้ว
สาเหตุที่ทำให้ฟันกรามแตก
ฟันกรามเป็นซี่ที่รับแรงบดเคี้ยวมากที่สุดในช่องปาก จึงมีโอกาสแตกได้มากกว่าฟันซี่อื่น สาเหตุที่พบบ่อยมีดังนี้
เคี้ยวของแข็งเกินกำลังของฟัน
การกัดน้ำแข็ง ถั่วเปลือกแข็ง กระดูก หรือเผลอเคี้ยวโดนก้อนกรวดในอาหาร เป็นแรงกระแทกเฉียบพลันที่ทำให้ฟันกรามบิ่นหรือแตกได้ในทันที
ฟันที่เคยอุดหรือรักษาไว้เนื้อฟันเหลือน้อย
ฟันกรามที่เคยอุดด้วยวัสดุขนาดใหญ่มักเหลือเนื้อฟันแท้ไม่มาก โครงสร้างจึงอ่อนแอกว่าปกติ เมื่อรับแรงเคี้ยวหนักๆ เข้าไปนานวัน ขอบฟันรอบวัสดุอุดก็แตกร้าวได้ง่าย
นอนกัดฟันและพฤติกรรมที่ทำให้ฟันสึก
การนอนกัดฟันเป็นประจำสร้างแรงกดสะสมบนฟันกรามทุกคืน เช่นเดียวกับการแปรงฟันแรงเกินไปและการดื่มเครื่องดื่มที่มีกรดสูง ทั้งหมดนี้ค่อยๆ ทำให้เคลือบฟันสึกบางลงจนเปราะและแตกง่ายในที่สุด
อุบัติเหตุกระแทกบริเวณใบหน้า
การหกล้ม อุบัติเหตุจากการเล่นกีฬา หรือแรงกระแทกที่ขากรรไกร สามารถทำให้ฟันกรามแตกได้แม้ฟันจะแข็งแรงดี ผู้ที่เล่นกีฬาที่มีการปะทะจึงควรใส่เฝือกสบฟันเพื่อป้องกันไว้ก่อน
ระดับความรุนแรงของรอยแตก
ก่อนจะตอบว่าฟันกรามแตกอุดได้ไหม ทันตแพทย์จะดูก่อนว่ารอยแตกลึกแค่ไหน เพราะความลึกเป็นตัวกำหนดวิธีรักษาโดยตรง โดยแบ่งคร่าวๆ ได้เป็นสามระดับ
รอยแตกตื้นเฉพาะผิวเคลือบฟัน
เป็นรอยร้าวบางๆ ที่อยู่เฉพาะชั้นเคลือบฟันด้านนอก มักไม่เจ็บหรือเจ็บเพียงเล็กน้อย ระดับนี้ส่วนใหญ่รักษาได้ด้วยการอุดฟันปิดรอย และถือเป็นจังหวะที่ดีที่สุดในการจัดการก่อนรอยจะลุกลาม
รอยแตกลึกถึงเนื้อฟันหรือใกล้โพรงประสาท
เมื่อรอยแตกทะลุชั้นเคลือบฟันลงไปถึงเนื้อฟัน จะเริ่มมีอาการเสียวและเจ็บเวลาเคี้ยวชัดเจนขึ้น ระดับนี้การอุดฟันธรรมดาอาจไม่แข็งแรงพอ ทันตแพทย์มักแนะนำให้ครอบฟันเพื่อหุ้มป้องกันไม่ให้แตกเพิ่ม
รอยแตกลึกถึงรากฟันหรือแตกออกเป็นชิ้น
กรณีที่ฟันกรามแตกออกเป็นสองส่วนหรือรอยแตกลากยาวลงไปถึงรากฟัน มักปวดรุนแรงและอาจติดเชื้อร่วมด้วย ระดับนี้ต้องรักษารากฟันร่วมกับครอบฟัน และหากรอยลึกจนเก็บฟันไว้ไม่ได้ การถอนฟันจะเป็นทางเลือกสุดท้าย
ปล่อยฟันกรามแตกไว้อันตรายอย่างไร
หลายคนคิดว่าถ้าฟันกรามแตกแล้วยังไม่เจ็บก็รอไปก่อนได้ แต่ความจริงคือรอยแตกไม่มีวันสมานกลับเองเหมือนแผลที่ผิวหนัง มีแต่จะขยายลึกลงเรื่อยๆ ทุกครั้งที่เคี้ยว
เมื่อแบคทีเรียแทรกเข้าไปตามรอยแตกจนถึงโพรงประสาทฟัน จะทำให้เกิดการอักเสบและปวดรุนแรง ลุกลามเป็นหนองที่ปลายรากฟัน ในรายที่ปล่อยไว้นานการติดเชื้ออาจกระจายไปยังกระดูกขากรรไกรและเนื้อเยื่อรอบข้าง ทำให้จากที่เคยอุดฟันได้ด้วยเงินหลักพัน กลายเป็นต้องรักษารากฟันและครอบฟันด้วยเงินหลักหมื่น หรือเลวร้ายที่สุดคือสูญเสียฟันซี่นั้นไปเลย การรีบรักษาตั้งแต่รอยยังเล็กจึงคุ้มค่าที่สุดทั้งกับสุขภาพและค่าใช้จ่าย
ฟันกรามแตกอุดได้ไหม รักษาอย่างไรได้บ้าง
คำตอบว่าฟันกรามแตกอุดได้ไหมขึ้นอยู่กับความรุนแรงที่ทันตแพทย์ประเมินจากการตรวจและเอกซเรย์ โดยแนวทางการรักษามีให้เลือกตามระดับของรอยแตก ดังนี้
อุดฟัน สำหรับรอยแตกตื้น
หากรอยแตกยังอยู่ในชั้นเคลือบฟันหรือเนื้อฟันชั้นตื้นและเหลือเนื้อฟันมากพอ ทันตแพทย์จะกรอแต่งรอยแล้วอุดฟันปิดด้วยวัสดุสีเหมือนฟัน วิธีนี้ทำเสร็จในครั้งเดียว ค่าใช้จ่ายไม่สูง และคืนรูปทรงฟันให้ใช้งานได้ตามปกติ
ครอบฟัน สำหรับรอยแตกลึกหรือเนื้อฟันเหลือน้อย
เมื่อรอยแตกลึกจนการอุดฟันไม่แข็งแรงพอ การครอบฟันคือทางเลือกที่เหมาะสม ทันตแพทย์จะหุ้มฟันทั้งซี่ด้วยวัสดุอย่างเซรามิกหรือเซอร์โคเนีย เพื่อกระจายแรงเคี้ยวและป้องกันไม่ให้รอยแตกขยายต่อ ฟันที่ครอบแล้วจึงกลับมาบดเคี้ยวได้อย่างมั่นใจและใช้งานได้นานหลายปี
รักษารากฟัน เมื่อรอยแตกถึงโพรงประสาท
หากรอยแตกลึกจนเชื้อลุกลามเข้าโพรงประสาทฟันจนอักเสบหรือติดเชื้อ ต้องรักษารากฟันโดยกำจัดเนื้อเยื่อที่ติดเชื้อออก ทำความสะอาดคลองรากฟัน แล้วปิดผนึกไว้ ก่อนครอบฟันทับเพื่อความแข็งแรง วิธีนี้ช่วยเก็บฟันแท้ไว้ได้แทนการถอน
ถอนฟัน ทางเลือกสุดท้ายเมื่อเก็บไว้ไม่ได้
การถอนฟันจะพิจารณาก็ต่อเมื่อรอยแตกลึกถึงรากฟันจนไม่เหลือเนื้อฟันให้บูรณะ หรือฟันติดเชื้อรุนแรงเกินกว่าจะรักษาไว้ได้ หลังถอนแล้วทันตแพทย์จะแนะนำวิธีทดแทนฟันที่หายไป เช่น รากฟันเทียมหรือสะพานฟัน เพื่อไม่ให้ฟันข้างเคียงล้มเข้าหาช่องว่าง
ฟันแตกหลังรักษารากฟัน
คนไข้จำนวนไม่น้อยเจอปัญหาฟันแตกหลังจากรักษารากฟันไปแล้ว ซึ่งไม่ใช่เรื่องผิดปกติ เพราะฟันที่ผ่านการรักษารากฟันจะสูญเสียเนื้อฟันและความชุ่มชื้นภายในไปบางส่วน ทำให้เปราะกว่าฟันปกติ ยิ่งเป็นฟันกรามที่ต้องรับแรงบดเคี้ยวหนักทุกวัน โอกาสแตกซ้ำก็ยิ่งสูง
ทางป้องกันที่ดีที่สุดคือการครอบฟันปิดทับหลังรักษารากฟันเสร็จ ไม่ใช่ปล่อยฟันที่รักษารากแล้วไว้เปล่าๆ แล้วใช้เคี้ยวตามปกติ เพราะครอบฟันจะช่วยหุ้มและกระจายแรงเคี้ยวให้ทั่วทั้งซี่ ลดจุดที่แรงกดจะทำให้ฟันร้าว หากคุณเพิ่งรักษารากฟันมาและยังไม่ได้ครอบ ควรปรึกษาทันตแพทย์เพื่อวางแผนครอบฟันโดยเร็ว
แยกอาการฟันแตกแบบอื่นที่ควรรู้จัก
อาการฟันแตกมีหลายรูปแบบและตำแหน่งต่างกัน หากปัญหาของคุณไม่ได้อยู่ที่ฟันกรามโดยเฉพาะ ลองอ่านบทความที่ตรงกับอาการมากกว่านี้แทน
ฟันแตกทั่วไปที่ไม่ใช่ฟันกราม
หากฟันที่แตกเป็นฟันซี่อื่น หรืออยากเข้าใจภาพรวมว่าฟันแตกแบบไหนอุดได้และแบบไหนต้องรักษารากฟัน อ่านเพิ่มเติมได้ที่ ฟันแตก อุดฟันได้ไหม ต้องรักษารากฟันหรือเปล่า
ฟันหักออกทั้งซี่หรือเหลือแต่ตอ
หากไม่ใช่แค่รอยแตก แต่ฟันหักออกทั้งซี่หรือเหลือแต่ตอรากฟัน ควรดูวิธีปฐมพยาบาลเบื้องต้นก่อนไปพบทันตแพทย์ได้ที่ เมื่อฟันหักปฐมพยาบาลเบื้องต้นอย่างไรดี
ราคารักษาฟันกรามแตกที่ Smile Seasons 2026
ค่ารักษาฟันกรามแตกขึ้นอยู่กับวิธีที่เลือกใช้ ซึ่งแปรผันตามความลึกของรอยแตก ที่ Smile Seasons Dental Clinic ทันตแพทย์จะเอกซเรย์ประเมินก่อนเสมอ และสามารถใช้สิทธิประกันสังคมสำหรับอุดฟันและถอนฟันได้ในวงเงิน 900 บาทต่อปี
| รายการรักษา | ราคา (บาท) | เหมาะกับรอยแตกระดับ |
|---|---|---|
| ตรวจและเอกซเรย์ประเมิน | ฟรี + 200 / ฟิล์ม | ทุกกรณี |
| อุดฟัน | 900 - 1,500 / ซี่ | รอยแตกตื้น |
| ครอบฟันโลหะธรรมดา | เริ่มต้น 10,000 / ซี่ | รอยแตกลึก |
| ครอบฟันเซรามิกทั้งชิ้น | 16,000 - 18,000 / ซี่ | รอยแตกลึก |
| รักษารากฟัน (ฟันกราม) | 12,000 - 14,000 / ซี่ | รอยแตกถึงโพรงประสาท |
| ถอนฟันธรรมดา | 1,000 - 1,200 / ซี่ | เก็บฟันไว้ไม่ได้ |
* ราคาอาจมีการเปลี่ยนแปลง แนะนำให้ปรึกษาทันตแพทย์เพื่อประเมินค่ารักษาจริง
ปรึกษาทันตแพทย์ฟรีทาง LINE ไม่ต้องรอนาน ใช้สิทธิประกันสังคมได้
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ฟันกรามแตกอุดได้ในกรณีที่รอยแตกยังอยู่ในชั้นเคลือบฟันหรือเนื้อฟันชั้นตื้น และยังเหลือเนื้อฟันมากพอให้วัสดุยึดเกาะ แต่หากรอยแตกลึกถึงโพรงประสาทฟันหรือเนื้อฟันเหลือน้อยเกินไป การอุดฟันจะไม่แข็งแรงพอ ทันตแพทย์มักแนะนำให้ครอบฟันหรือรักษารากฟันแทน
ไม่จำเป็นต้องถอนทุกครั้ง การถอนฟันเป็นทางเลือกสุดท้ายเฉพาะกรณีที่รอยแตกลึกลงไปถึงรากฟันหรือเนื้อฟันเสียหายจนเก็บไว้ไม่ได้ ส่วนใหญ่ทันตแพทย์จะพยายามเก็บฟันแท้ไว้ด้วยการอุดฟัน ครอบฟัน หรือรักษารากฟันก่อนเสมอ
ราคาขึ้นอยู่กับความรุนแรงของรอยแตก อุดฟันเริ่มต้น 900 บาท ครอบฟันเริ่มต้น 10,000 บาท และรักษารากฟันฟันกรามเริ่มต้น 12,000 บาท โดยทันตแพทย์จะเอกซเรย์ประเมินและแจ้งราคาที่แน่นอนก่อนเริ่มรักษา
ไม่ควรปล่อยไว้แม้จะไม่เจ็บ เพราะรอยแตกเล็กเป็นช่องให้แบคทีเรียแทรกเข้าไปสะสม แล้วค่อยๆ ขยายลึกลงจนถึงโพรงประสาทฟัน เมื่อถึงจุดนั้นจะเริ่มปวดและรักษายากขึ้น รวมถึงมีค่าใช้จ่ายสูงกว่าการรักษาตั้งแต่รอยยังเล็ก
ฟันที่รักษารากฟันแล้วจะเปราะกว่าฟันปกติ เพราะสูญเสียเนื้อฟันและความชุ่มชื้นภายในไปบางส่วน หากไม่ได้ครอบฟันปิดทับ โดยเฉพาะฟันกรามที่รับแรงบดเคี้ยวหนัก จึงมีโอกาสแตกซ้ำได้ง่าย ทันตแพทย์จึงมักแนะนำให้ครอบฟันหลังรักษารากฟันเสร็จ
ใช้สิทธิประกันสังคมได้สำหรับอุดฟันและถอนฟันในวงเงิน 900 บาทต่อปี โดยไม่ต้องสำรองจ่ายที่ Smile Seasons Dental Clinic ทุกสาขา ส่วนการครอบฟันและรักษารากฟันคิดค่าใช้จ่ายแยกตามรายการ
ผู้เขียนบทความ
ทพ.ธนิตย์ วนิชนพรัตน์ (หมอเอก)
- วุฒิบัตรทันตแพทย์เฉพาะทางสาขาปริทันตวิทยา ทันตแพทยสภา
- Certificate of Training Orthodontic and Miniscrew – Advance Orthodontic Society
- Certification of Invisalign Provider
- ทันตแพทยศาสตร์ ม.เชียงใหม่