ฟันแตก อุดฟันได้ไหม อาการ สาเหตุ และวิธีรักษา 2026

ฟันแตกเกิดขึ้นได้จากการกัดของแข็ง อุบัติเหตุ หรือฟันที่ผุกร่อนจนโครงสร้างอ่อนแอ อาการที่พบบ่อยคือเสียวฟันเมื่อโดนร้อนเย็น และปวดแปล๊บเวลากัดอาหารแล้วปล่อยแรงกัด ซึ่งเป็นสัญญาณเฉพาะที่แตกต่างจากอาการปวดฟันทั่วไป บทความนี้อธิบายสาเหตุ ระดับความรุนแรง วิธีปฐมพยาบาลเบื้องต้น และแนวทางรักษาตั้งแต่อุดฟันไปจนถึงรักษารากฟัน พร้อมราคาที่ Smile Seasons Dental Clinic

ฟันแตกเกิดจากอะไร

สาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือการกัดของแข็ง เช่น น้ำแข็ง เมล็ดผลไม้ หรือกระดูก แรงกัดที่กระจุกตัวบนจุดเดียวทำให้เคลือบฟันแตกร้าวได้ทันที รองลงมาคืออุบัติเหตุหรือการกระแทกบริเวณใบหน้าและกราม ฟันที่ผุกร่อนมานานก็เสี่ยงแตกง่ายเพราะโครงสร้างภายในถูกทำลายไปบางส่วนแล้ว

อีกกลุ่มที่พบบ่อยคือฟันที่รักษารากฟันมาแล้วแต่ไม่ได้ครอบฟันปิดทับ ฟันกลุ่มนี้เปราะกว่าฟันปกติเพราะสูญเสียเนื้อฟันและความชุ่มชื้นภายในไปบางส่วน นอกจากนี้พฤติกรรมนอนกัดฟันหรือขบเน้นฟันขณะเครียดก็สร้างแรงกดสะสมจนฟันแตกได้เช่นกัน แรงกัดที่สะสมจากพฤติกรรมนี้มักเกิดขึ้นขณะนอนหลับโดยไม่รู้ตัว ทำให้ฟันสึกและแตกร้าวได้ทีละน้อยจนกลายเป็นปัญหาเรื้อรังโดยเจ้าตัวไม่ทันสังเกต

ฟันแตกกับฟันร้าวและฟันหักต่างกันอย่างไร

คำว่าฟันแตก ฟันร้าว และฟันหัก มักถูกใช้ปะปนกัน แต่ในทางทันตกรรมมีความหมายต่างกันตามความรุนแรง

ฟันร้าว (Cracked Tooth) คือรอยร้าวลึกในเนื้อฟันที่ชิ้นฟันยังไม่แยกออกจากกัน มักมองไม่เห็นด้วยตาเปล่าและตรวจพบยากแม้ในภาพเอกซเรย์ อาการเด่นคือปวดแปล๊บเฉียบพลันตอนกัดอาหารแล้วปล่อยแรงกัด

ฟันแตก (Fractured Tooth) คือมีชิ้นส่วนฟันแตกหลุดออกมาบางส่วนจนมองเห็นรอยหรือขอบบิ่นชัดเจน ความรุนแรงมีตั้งแต่แตกที่ผิวเคลือบฟันไปจนถึงลึกถึงโพรงประสาท หากฟันที่แตกเป็นฟันกรามโดยเฉพาะ อ่านรายละเอียดเจาะลึกได้ที่ ฟันกรามแตก อุดได้ไหม ต้องถอนหรือเปล่า

ฟันหัก (Broken Tooth) คือฟันแตกหักออกเกือบทั้งซี่หรือเหลือแต่ตอฟัน มักเกิดจากอุบัติเหตุรุนแรง หากเจอกรณีนี้ควรดูวิธีปฐมพยาบาลเฉพาะได้ที่ เมื่อฟันหักปฐมพยาบาลเบื้องต้นอย่างไรดี

ความรุนแรงของฟันแตกแบ่งคร่าวๆ ได้ 4 ระดับ ตั้งแต่รอยแตกที่ผิวเคลือบฟันซึ่งมักไม่มีอาการ รอยแตกที่ทะลุถึงเนื้อฟันชั้นในทำให้เสียวฟัน รอยแตกที่ลึกถึงโพรงประสาทฟันซึ่งทำให้ปวดต่อเนื่อง ไปจนถึงรอยแตกที่ลึกถึงรากฟันซึ่งมักเก็บฟันไว้ไม่ได้ ทันตแพทย์จะตรวจด้วยการทดสอบกัด (Bite Test) ร่วมกับการส่องไฟผ่านฟัน (Transillumination) เพื่อระบุตำแหน่งและความลึกของรอยแตกที่มักมองไม่เห็นด้วยตาเปล่า

อาการฟันแตกที่สังเกตได้

อาการเสียวฟันเมื่อทานของร้อนหรือเย็นจัดเป็นสัญญาณแรกที่พบบ่อย ตามมาด้วยอาการปวดแปล๊บเฉียบพลันขณะกัดอาหารแล้วปล่อยแรงกัด ซึ่งเป็นอาการเฉพาะของฟันแตกที่แยกจากอาการปวดฟันทั่วไปได้ชัดเจน บางกรณีมองเห็นรอยแตกหรือขอบฟันบิ่นที่คมจนบาดลิ้นหรือกระพุ้งแก้ม เหงือกรอบฟันซี่นั้นอาจบวมเป็นครั้งคราวเมื่อมีการอักเสบ

อาการปวดจากฟันแตกมักระบุตำแหน่งซี่ที่ปวดได้ยาก เพราะความเจ็บปวดกระจายไปตามเส้นประสาทบริเวณกราม ทำให้ผู้ป่วยหลายรายเข้าใจผิดว่าเป็นอาการปวดฟันซี่ข้างเคียงแทน หากรอยแตกตื้นอยู่เฉพาะชั้นเคลือบฟัน อาจไม่มีอาการเจ็บเลยและสังเกตได้ยาก ทันตแพทย์มักตรวจพบระหว่างการตรวจสุขภาพช่องปากตามปกติ

ฟันแตกทำไงดี ปฐมพยาบาลก่อนพบทันตแพทย์

ระหว่างรอนัดพบทันตแพทย์ ทำตามขั้นตอนนี้เพื่อลดความเสี่ยงที่อาการจะแย่ลง

• บ้วนปากด้วยน้ำอุ่นให้สะอาดเพื่อล้างเศษอาหารบริเวณรอยแตก
• ประคบเย็นบริเวณแก้มด้านนอกหากมีอาการบวม
• เก็บเศษฟันที่แตกใส่นมหรือน้ำเกลือแล้วนำไปให้ทันตแพทย์ตรวจด้วย
• หลีกเลี่ยงอาหารแข็งและเครื่องดื่มที่ร้อนหรือเย็นจัด
• ใช้ไหมขัดฟันเบามือหากมีเศษอาหารติดในรอยแตก ห้ามใช้ไม้จิ้มฟันงัดแงะ
• รับประทานยาแก้ปวดตามฉลากได้หากมีอาการปวดระหว่างรอพบทันตแพทย์
• นัดพบทันตแพทย์ภายใน 24-48 ชั่วโมงแม้อาการจะไม่รุนแรง

ฟันแตกไม่เจ็บ ปล่อยไว้อันตรายไหม

ฟันแตกแม้ไม่มีอาการเจ็บก็ไม่ควรปล่อยไว้ เพราะรอยแตกเป็นช่องทางให้แบคทีเรียแทรกเข้าไปสะสมและค่อยๆ ขยายลึกลงเรื่อยๆ เมื่อแบคทีเรียเข้าถึงโพรงประสาทฟันจะเริ่มปวดรุนแรงและเสี่ยงติดเชื้อจนเหงือกบวมเป็นหนอง หากปล่อยนานขึ้นรอยแตกอาจขยายจนแยกฟันออกเป็นสองส่วนซึ่งเก็บฟันธรรมชาติไว้ไม่ได้อีกต่อไป

การติดเชื้อที่ลุกลามจากรอยแตกอาจทำให้เกิดฝีที่ปลายรากฟัน ปวดบวมจนต้องรักษาฉุกเฉิน และในบางกรณีเชื้อสามารถลุกลามไปยังกระดูกขากรรไกรได้หากไม่ได้รับการรักษาทันเวลา การรักษาตั้งแต่รอยแตกยังตื้นจึงใช้วิธีที่ง่ายกว่าและค่าใช้จ่ายต่ำกว่าการรอจนอาการลุกลาม

ฟันแตกอุดฟันได้ไหม ต้องรักษารากฟันหรือเปล่า

แนวทางรักษาขึ้นอยู่กับความลึกของรอยแตก หากแตกเฉพาะชั้นเคลือบฟันหรือเนื้อฟันชั้นตื้นและยังเหลือโครงสร้างฟันมากพอ ทันตแพทย์จะเลือกอุดฟันปิดรอยแตกโดยตรง

หากรอยแตกลึกกว่านั้นจนเนื้อฟันเหลือน้อย การอุดฟันเพียงอย่างเดียวจะไม่แข็งแรงพอรับแรงบดเคี้ยว ทันตแพทย์จะแนะนำให้ครอบฟันเพื่อปิดคลุมและกระจายแรงเคี้ยวให้ทั่วทั้งซี่แทน ส่วนกรณีที่รอยแตกลึกถึงโพรงประสาทฟันจนเนื้อเยื่อภายในอักเสบหรือติดเชื้อ จำเป็นต้องรักษารากฟันก่อนแล้วจึงครอบฟันปิดทับ

การถอนฟันเป็นทางเลือกสุดท้ายเฉพาะกรณีที่รอยแตกลึกถึงรากฟันหรือแยกฟันออกเป็นสองส่วนจนเก็บไว้ไม่ได้ ทันตแพทย์จะพยายามเก็บฟันแท้ไว้ด้วยวิธีอื่นก่อนเสมอ

ราคารักษาฟันแตกที่ Smile Seasons 2026

ค่ารักษาฟันแตกขึ้นอยู่กับวิธีที่เลือกใช้ ซึ่งแปรผันตามความลึกของรอยแตก ทันตแพทย์จะเอกซเรย์ประเมินก่อนเสมอ และ Smile Seasons Dental Clinic รับสิทธิประกันสังคมสำหรับอุดฟันและถอนฟันในวงเงิน 900 บาทต่อปี โดยไม่ต้องสำรองจ่าย

* ราคาอาจมีการเปลี่ยนแปลง แนะนำให้ปรึกษาทันตแพทย์เพื่อประเมินค่ารักษาจริง

ฟันแตกกับ Smile Seasons ตรวจไว รักษาทันเวลา เก็บฟันแท้ไว้ได้นานขึ้น

ฟันแตกที่ตรวจพบและรักษาตั้งแต่รอยยังตื้นมีโอกาสเก็บฟันแท้ไว้ได้สูงกว่าปล่อยไว้จนลุกลามถึงโพรงประสาท Smile Seasons Dental Clinic มีทันตแพทย์ประเมินและวางแผนรักษาให้ตรงกับระดับความรุนแรงของรอยแตก เปิดให้บริการทุกวัน 10.00-20.00 น. ทั้ง 10 สาขา รับสิทธิประกันสังคมสำหรับอุดฟันและถอนฟัน ทักปรึกษาอาการเบื้องต้นได้ทาง LINE @smileseasons.dc โดยไม่มีค่าใช้จ่าย

คำถามที่พบบ่อย

แหล่งอ้างอิง