รักษารากฟัน คืออะไร ราคาเท่าไหร่ เจ็บไหม กี่ครั้งจบ 2026
การรักษารากฟัน เป็นวิธีเก็บฟันแท้ที่มีเนื้อเยื่อในโพรงประสาทอักเสบหรือติดเชื้อไว้ใช้งาน โดยนำเนื้อเยื่อที่ผิดปกติออก ทำความสะอาด และอุดคลองรากฟัน ยาชาเฉพาะที่ช่วยควบคุมความเจ็บระหว่างทำได้ แต่ความรู้สึกและจำนวนครั้งแตกต่างกันในแต่ละคน ทันตแพทย์ต้องตรวจและถ่ายภาพรังสีก่อนยืนยันว่าควรรักษารากฟัน รักษาเนื้อเยื่อในโพรงประสาทด้วยวิธีอื่น หรือถอนฟัน
รักษารากฟัน (Root Canal Treatment) คืออะไร?
การรักษารากฟันคือกระบวนการทางทันตกรรมที่ใช้ในการรักษาฟันที่ผุลึกจนถึงโพรงประสาทฟัน ทันตแพทย์จะทำการนำเส้นประสาทและเนื้อเยื่อที่อักเสบติดเชื้อออกจากคลองรากฟัน จากนั้นจึงทำความสะอาด ฆ่าเชื้อ และอุดปิดรูรากฟันให้มิดชิด เพื่อป้องกันไม่ให้เชื้อโรคกลับเข้าไปทำลายรากฟันได้อีก
5 สัญญาณที่ควรตรวจว่าฟันอาจมีปัญหาถึงโพรงประสาท
อาการปวดฟัน เสียวฟัน เหงือกบวม หรือฟันเปลี่ยนสีอาจสัมพันธ์กับเนื้อเยื่อในโพรงประสาท แต่ยังเกิดจากภาวะอื่นได้ อาการเพียงอย่างเดียวจึงยืนยันไม่ได้ว่าต้องรักษารากฟัน ทันตแพทย์ต้องตรวจ ทดสอบการตอบสนองของฟัน และพิจารณาภาพรังสีร่วมกัน
ปวดฟันจี๊ดๆ ตอนกลางคืน
อาการปวดมักจะรุนแรงขึ้นเวลานอนราบ จนทำให้ตื่นกลางดึก
เสียวฟันรุนแรงและนานผิดปกติ
มีอาการปวดจี๊ดหรือเสียวฟันยาวนานผิดปกติเมื่อดื่มน้ำเย็นหรือรับประทานของร้อน
เหงือกบวมมีตุ่มหนอง
มีตุ่มคล้ายสิวหรือหนองปรากฏขึ้นบริเวณเหงือกใกล้กับรากฟันที่ปวด
ฟันเปลี่ยนสีคล้ำลง
สีของฟันซี่นั้นดูคล้ำลงหรือเปลี่ยนเป็นสีเทาดำอย่างเห็นได้ชัด
ฟันแตกหักลึกถึงโพรงประสาท
กรณีฟันบิ่นหรือแตกหักลึก หากเป็นรอยตื้นอาจอุดฟันได้ หากเนื้อเยื่อในโพรงประสาทเปิด ทันตแพทย์จะประเมินว่ายังรักษาความมีชีวิตของฟันได้ หรือควรรักษารากฟัน
รักษารากฟันเจ็บไหม? เปิดขั้นตอนการรักษาอย่างละเอียด
ก่อนทำทันตแพทย์จะใช้ยาชาเฉพาะที่ คนส่วนใหญ่มักรู้สึกแรงกดหรือการสั่นมากกว่าความเจ็บ แต่ความรู้สึกต่างกันในแต่ละคน หากยังเจ็บควรแจ้งทันตแพทย์เพื่อประเมินยาชา หลังทำอาจระบมหรือกดเจ็บชั่วคราวและควรค่อย ๆ ดีขึ้น
ขั้นตอนที่ 1: ตรวจและเอ็กซเรย์
ทันตแพทย์ประเมินสภาพฟันและถ่ายภาพรังสีเพื่อดูความลึกของรอยผุและรูปร่างของคลองรากฟัน
ขั้นตอนที่ 2: นำเนื้อเยื่ออักเสบออก
ทันตแพทย์เจาะเปิดช่องทางด้านบนของตัวฟัน นำเนื้อเยื่อโพรงประสาทที่ติดเชื้อออก และล้างทำความสะอาดคลองรากฟันด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อ
ขั้นตอนที่ 3: อุดปิดคลองรากฟัน
เมื่อทำความสะอาดเสร็จสมบูรณ์ ทันตแพทย์จะใช้วัสดุทางทันตกรรมอุดปิดคลองรากฟันให้แน่นสนิทเพื่อป้องกันเชื้อโรคเข้าสู่รากฟันอีกครั้ง
รักษารากฟัน กี่ครั้งเสร็จ ใช้เวลานานแค่ไหน?
ระยะเวลาและจำนวนครั้งที่ใช้ในการรักษารากฟันจะขึ้นอยู่กับ "ตำแหน่งของฟัน" และ "ความรุนแรงของการติดเชื้อ" ในแต่ละเคส
ฟันหน้า (ฟันที่มีรากเดียว)
คลองรากมักซับซ้อนน้อยกว่าฟันกราม แต่จำนวนครั้งยังขึ้นอยู่กับรูปร่างคลองราก การติดเชื้อ และการบูรณะเดิม
ฟันกราม (ฟันที่มีหลายราก)
ฟันกรามมักมีคลองรากหลายคลองและมีความโค้งซับซ้อน จึงอาจใช้เวลามากกว่าฟันหน้า โดยทั่วไปการรักษาอาจเสร็จใน 1–2 นัด แต่เคสติดเชื้อซับซ้อนหรือรักษาซ้ำอาจต้องมากกว่านั้น
เวลาต่อครั้งมักอยู่ที่ประมาณ 45–90 นาที หากยังรักษาไม่เสร็จ ทันตแพทย์อาจใส่ยาภายในคลองรากตามข้อบ่งชี้และอุดฟันชั่วคราวก่อนนัดครั้งถัดไป
ถอนฟัน หรือ รักษารากฟัน เลือกแบบไหนดีกว่ากัน?
หากฟันยังบูรณะได้และมีพยากรณ์โรคเหมาะสม การเก็บฟันแท้มักเป็นทางเลือกที่ควรพิจารณา แต่ฟันที่ร้าวถึงราก เหลือเนื้อฟันน้อย หรือมีกระดูกรองรับไม่เพียงพออาจต้องถอน การตัดสินใจควรเทียบโอกาสใช้งานระยะยาว ความซับซ้อน ค่าใช้จ่ายรวม และทางเลือกทดแทน เช่น รากฟันเทียม จากผลตรวจจริง ไม่ควรตัดสินจากราคาเริ่มต้นเพียงอย่างเดียว
หลังรักษารากฟันต้องครอบฟันทุกซี่ไหม
ไม่จำเป็นต้องครอบฟันทุกซี่ วิธีบูรณะถาวรอาจเป็นวัสดุอุด ออนเลย์ หรือครอบฟัน ขึ้นอยู่กับตำแหน่งฟัน เนื้อฟันที่เหลือ รอยร้าว และแรงบดเคี้ยว ฟันกรามน้อยและฟันกรามมักต้องการวัสดุที่ช่วยปกป้องปุ่มฟัน ขณะที่ฟันหน้าซึ่งเหลือเนื้อฟันเพียงพออาจบูรณะด้วยวัสดุอุดได้ ความเสี่ยงแตกสัมพันธ์กับเนื้อฟันที่สูญเสียไปมากกว่าการนำเส้นประสาทออกเพียงอย่างเดียว จึงควรบูรณะถาวรตามแผนโดยไม่ปล่อยฟันชั่วคราวไว้นาน
รักษารากฟันซ้ำ (Retreatment) ทางออกเมื่อฟันที่เคยรักษาเกิดอักเสบ
ฟันที่เคยรักษารากอาจกลับมาปวด บวม หรือมีรอยโรคได้จากคลองรากที่ซับซ้อน การรั่วของวัสดุบูรณะ ฟันผุใหม่ หรือรอยร้าว ทันตแพทย์เฉพาะทางด้านรักษารากฟันจะประเมินครอบฟันหรือวัสดุอุด รูปร่างคลองราก รอยแตก และเนื้อฟันที่เหลือ การรักษาซ้ำอาจช่วยเก็บฟันได้ บางรายอาจต้องผ่าตัดปลายราก ส่วนฟันร้าวแนวดิ่งหรือบูรณะต่อไม่ได้อาจจำเป็นต้องถอน
ข้อห้ามและวิธีดูแลตัวเองระหว่าง-หลังรักษารากฟัน
การดูแลตัวเองอย่างถูกวิธีมีส่วนสำคัญที่ทำให้การรักษาประสบความสำเร็จ นี่คือคำแนะนำจากทันตแพทย์ที่คนไข้ควรปฏิบัติตาม
ห้ามเคี้ยวของแข็งฝั่งที่รักษา
ระหว่างที่ยังมีวัสดุอุดชั่วคราว ควรหลีกเลี่ยงการกัดของแข็งหรืออาหารเหนียวด้วยฟันซี่นั้น เพื่อลดโอกาสวัสดุหลุดหรือฟันแตก
แปรงฟันเบาๆ รอบบริเวณที่รักษา
สามารถแปรงฟันและใช้ไหมขัดฟันได้ตามปกติ แต่ควรทำด้วยความระมัดระวังบริเวณรอบๆ ฟันที่กำลังรักษา
ใช้ยาตามคำแนะนำ
ใช้ยาแก้ปวดตามคำแนะนำของทันตแพทย์ ยาปฏิชีวนะไม่จำเป็นสำหรับอาการปวดจากโพรงประสาทส่วนใหญ่ และจะใช้เมื่อมีข้อบ่งชี้ เช่น การติดเชื้อลุกลามหรือมีอาการทางระบบ ไม่ควรซื้อยาหรือใช้ยาที่เหลือเอง หากปวดหรือบวมมากขึ้น มีไข้ หรือกลืนและหายใจลำบาก ควรติดต่อคลินิกทันที
ค่ารักษารากฟัน ราคาเท่าไหร่? ที่ Smile Seasons
ค่ารักษารากฟันที่ Smile Seasons Dental Clinic อยู่ที่ 8,000 ถึง 14,000 บาทต่อซี่ ขึ้นอยู่กับตำแหน่งฟัน จำนวนคลองราก และความซับซ้อนของการรักษา ราคาเท่ากันทุกสาขา โดยทันตแพทย์ต้องตรวจและประเมินแผนก่อนแจ้งค่าใช้จ่ายจริง
| ตำแหน่งฟัน | ราคา (บาท) | หน่วย |
|---|---|---|
| ฟันหน้า | 8,000 | ซี่ |
| ฟันกรามน้อย | 9,000 - 9,500 | ซี่ |
| ฟันกราม | 12,000 - 14,000 | ซี่ |
* ราคาอาจมีการเปลี่ยนแปลง แนะนำให้ปรึกษาทันตแพทย์เพื่อประเมินค่ารักษาจริง
ค่าใช้จ่ายรวมเมื่อนับครอบฟันด้วย
หากฟันกรามต้องครอบฟัน ตัวอย่างเฉพาะค่ารักษารากฟันและค่าครอบฟันจะอยู่ราว 23,000 ถึง 32,000 บาท โดยครอบฟันโลหะเคลือบเซรามิกราคา 11,000 บาทต่อซี่ และครอบฟันเซรามิกทั้งชิ้นราคา 16,000 ถึง 18,000 บาทต่อซี่ ตัวเลขนี้ยังไม่ใช่ใบเสนอราคา เพราะอาจมีค่าเอกซเรย์ วัสดุอุดถาวร เดือยฟัน แกนฟัน หรือครอบฟันชั่วคราวตามสภาพ ดูหลักเกณฑ์การเลือกบูรณะได้ที่หัวข้อหลังรักษารากฟันต้องครอบฟันทุกซี่ไหม
เปรียบเทียบกับการถอนและทำรากฟันเทียมอย่างไร
รากฟันเทียมมีราคาเริ่มต้น 40,000 บาทต่อซี่ตามรายการราคาคลินิก แต่ค่าใช้จ่ายรวมอาจเปลี่ยนตามค่าถอนฟัน วัสดุรากเทียม ครอบฟัน และการเสริมกระดูก ค่าบริการเสริมกระดูกพร้อมฝังรากเทียม 2,000 ถึง 2,500 บาทยังไม่รวมค่าวัสดุ จึงไม่ควรตัดสินว่าทางเลือกใดถูกกว่าด้วยตัวเลขตายตัว ควรเปรียบเทียบพยากรณ์โรคของฟัน ระยะเวลา และค่าใช้จ่ายรวมจากแผนรักษาแต่ละทางเลือก
ใช้สิทธิประกันสังคมกับการรักษารากฟันได้แค่ไหน
โดยทั่วไปการรักษารากฟันไม่ใช่รายการทันตกรรมพื้นฐานที่ใช้วงเงินประกันสังคม แต่บริการเตรียมช่องปากบางรายการอาจใช้สิทธิได้ ควรตรวจสอบรายการ วงเงินคงเหลือ และเงื่อนไขล่าสุดกับคลินิกหรือสำนักงานประกันสังคมก่อนรักษา
ทันตแพทย์เฉพาะทางด้านรักษารากฟัน Smile Seasons พร้อมประเมินอาการและวางแผนรักษาให้คุณกลับมาใช้ชีวิตได้ปกติ
ปรึกษาปัญหารักษารากฟันกับทันตแพทย์เฉพาะทาง
การตรวจและรักษาในเวลาที่เหมาะสมอาจช่วยเก็บฟันแท้ที่ยังบูรณะได้ ทพญ.นภัสสร ธนะทิพานนท์ (หมอมาย) ทันตแพทย์เฉพาะทางด้านรักษารากฟัน พร้อมประเมินสาเหตุและวางแผนตามสภาพฟัน Smile Seasons Dental Clinic เปิดทุกวัน 10.00–20.00 น. ทั้ง 10 สาขาในกรุงเทพฯ และปริมณฑล โทร 02-114-3274 หรือทัก LINE @smileseasons.dc เพื่อนัดตรวจ
คำถามที่พบบ่อย (FAQ) เกี่ยวกับการรักษารากฟัน
ฟันผุลึกที่ไม่ปวดอาจต้องรักษารากฟัน แต่ไม่ใช่ทุกซี่ ทันตแพทย์ต้องทดสอบการตอบสนองของเนื้อเยื่อในโพรงประสาท ตรวจเนื้อฟันที่เหลือ และดูภาพรังสีก่อนเลือกการอุดฟัน การรักษาเนื้อเยื่อในโพรงประสาท หรือการรักษารากฟัน
โดยทั่วไปการรักษารากฟันไม่ใช่รายการทันตกรรมพื้นฐานที่ใช้วงเงินประกันสังคม แต่บริการเตรียมช่องปากบางรายการอาจใช้สิทธิได้ ควรตรวจสอบรายการ วงเงินคงเหลือ และเงื่อนไขล่าสุดกับคลินิกหรือสำนักงานประกันสังคมก่อนรักษา
ฟันบางซี่อาจมีสีคล้ำหลังรักษาราก แต่ไม่เกิดกับทุกคน วิธีแก้ขึ้นอยู่กับสาเหตุและเนื้อฟันที่เหลือ อาจใช้การฟอกสีฟันจากภายใน การอุดบูรณะ หรือครอบฟันตามข้อบ่งชี้
รักษารากฟันระหว่างตั้งครรภ์ได้เมื่อมีข้อบ่งชี้ และไม่ควรชะลอการรักษาฉุกเฉินเพียงเพราะตั้งครรภ์ ควรแจ้งอายุครรภ์ โรคประจำตัว และยาที่ใช้อยู่ เพื่อให้ทันตแพทย์วางแผนภาพรังสี ยาชา และยาอย่างเหมาะสม
ควรรอให้ยาชาหมดฤทธิ์ก่อนรับประทานอาหาร และหลีกเลี่ยงการกัดของแข็งด้วยฟันที่รักษาจนกว่าจะได้รับการบูรณะถาวรหรือทันตแพทย์อนุญาต ฟันบางซี่อาจบูรณะด้วยวัสดุอุด ออนเลย์ หรือครอบฟันตามสภาพ
แหล่งอ้างอิง
-
คณะทันตแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ข้อมูลความรู้สำหรับประชาชนเรื่องการรักษารากฟัน ขั้นตอนการกำจัดเนื้อเยื่อที่ติดเชื้อและการบูรณะฟันหลังรักษา dent.chula.ac.th ↗
-
American Association of Endodontists ภาพรวมขั้นตอน ระยะเวลา อาการหลังทำ และการบูรณะฟันหลังรักษารากฟัน aae.org ↗
-
American Association of Endodontists แนวทางพิจารณาการรักษาเนื้อเยื่อในโพรงประสาทที่ยังมีชีวิตในบางกรณี แทนการระบุว่าฟันที่เนื้อเยื่อเปิดต้องรักษารากทุกซี่ aae.org ↗
-
American Dental Association ความปลอดภัยของการรักษาทางทันตกรรม ภาพรังสี และยาชาเฉพาะที่ระหว่างตั้งครรภ์ ada.org ↗
-
American Dental Association แนวทางใช้ยาปฏิชีวนะสำหรับอาการปวดฟันและการบวม โดยให้ความสำคัญกับการรักษาทางทันตกรรมที่ต้นเหตุ ada.org ↗
ผู้เขียนบทความ
ทพ.ธนิตย์ วนิชนพรัตน์ (หมอเอก)
- วุฒิบัตรทันตแพทย์เฉพาะทางสาขาปริทันตวิทยา ทันตแพทยสภา
- Certificate of Training Orthodontic and Miniscrew – Advance Orthodontic Society
- Certification of Invisalign Provider
- ทันตแพทยศาสตร์ ม.เชียงใหม่