ปวดฟันคุด เหงือกบวม ถอนได้ไหม อาการเป็นแบบไหน 2026
ปวดฟันคุดตอนนี้? ไม่ต้องรอให้หายบวมก่อน ทักไลน์ปรึกษาศัลยแพทย์ช่องปากได้ทันที ดูโปรโมชันและช่องทางนัดหมาย
อาการปวดฟันคุด เป็นหนึ่งในปัญหาทางทันตกรรมที่มักพาคนไข้มาพบทันตแพทย์อย่างเร่งด่วน หลายคนสงสัยว่าเมื่อปวดฟันคุดจนเหงือกบวมแล้ว สามารถผ่าออกได้เลยหรือไม่ หรือต้องกินยาให้หายบวมก่อนจึงค่อยผ่า บทความนี้ อ.ทพ.ดร.สุพลเทพ ศัลยแพทย์ช่องปากและรากฟันเทียม จะพาไปทำความเข้าใจสาเหตุที่ปวด อาการอักเสบที่ควรสังเกต และช่วงเวลาที่เหมาะสมในการรักษาครับ
ทำไมถึงปวดฟันคุด
ฟันคุด คือฟันกรามซี่สุดท้ายที่งอกขึ้นมาในช่องปาก โดยส่วนใหญ่มักงอกขึ้นในช่วงอายุ 17-25 ปี สาเหตุที่ฟันคุดปวดได้แบ่งเป็น 3 สาเหตุหลักครับ
- ปวดจากแรงดัน: ฟันคุดมักอยู่ในตำแหน่งที่ผิดปกติ เมื่อขึ้นก็มีโอกาสไปกดเบียดฟันซี่อื่น ทำให้เกิดอาการปวด
- ปวดจากเหงือกอักเสบหรือติดเชื้อ (Pericoronitis): ฟันคุดที่ขึ้นในตำแหน่งไม่เหมาะสมจะมีช่องว่างให้แบคทีเรียสะสมจนอักเสบ หากไม่รักษาอาจลุกลามเข้าเนื้อเยื่อใกล้เคียงได้
- ปวดจากถุงน้ำ (Cyst): เป็นภาวะแทรกซ้อนของฟันคุดที่ไม่ได้รับการรักษา หากมีขนาดใหญ่อาจทำลายฟันหรืออวัยวะข้างเคียง
อาการปวดฟันคุดมักปวดตุบๆ หรือปวดตื้อๆ หนักๆ ตลอดเวลา ต่างจากโรคโพรงประสาทฟันที่มักปวดแปล๊บๆ หรือเสียวฟัน อาจปวดเพิ่มขึ้นเมื่ออ้าปากกว้าง และร้าวไปยังแก้ม ตา หรือหูได้ อย่างไรก็ตามไม่สามารถวินิจฉัยฟันคุดอักเสบจากอาการปวดเพียงอย่างเดียว ควรพบทันตแพทย์เพื่อตรวจช่องปากอย่างละเอียด
ฟันคุดอักเสบ มีอาการอย่างไรบ้าง
นอกจากอาการปวดที่เป็นอาการหลัก ฟันคุดที่อักเสบยังก่อให้เกิดอาการอื่นร่วมด้วยได้ ดังนี้ครับ
- บวม: เหงือกบริเวณที่มีฟันคุดอักเสบมักบวมร่วมกับปวดเสมอ หากติดเชื้อรุนแรงอาจบวมลามถึงแก้มและคอ
- เจ็บเวลาอ้าปาก: ฟันคุดอยู่ใกล้ข้อต่อขากรรไกร เมื่ออักเสบอาจเจ็บเวลาอ้าปากกว้างหรืออ้าได้ไม่สุด
- เคี้ยวอาหารแล้วปวด: แรงบดเคี้ยวที่กระทำบนเนื้อเยื่ออักเสบก่อให้เกิดอาการปวดได้
- แปรงฟันแล้วมีเลือดออก: เหงือกที่อักเสบได้รับเลือดมาเลี้ยงมากกว่าปกติ หากแปรงแรงอาจมีเลือดออก
- กลิ่นปาก: แบคทีเรียสะสมร่วมกับการติดเชื้อทำให้เกิดกลิ่นปากไม่พึงประสงค์
- มีไข้: ร่างกายอาจตอบสนองต่อการอักเสบติดเชื้อด้วยการมีไข้
หากมีอาการเหล่านี้ ควรรีบพบทันตแพทย์เพื่อวินิจฉัยและรักษาอย่างเหมาะสม ซึ่งส่วนใหญ่คือการถอนฟันคุดออกเพื่อป้องกันการอักเสบลุกลามไปยังส่วนอื่น เช่น รากฟันซี่ข้างเคียงอักเสบ
เมื่อไหร่ที่ควรต้องผ่าฟันคุด
ช่วงเวลาที่เหมาะสมที่สุดในการผ่าฟันคุดคือวัยรุ่นตอนปลาย อายุประมาณ 17-20 ปี เพราะเป็นช่วงที่จัดการฟันคุดได้ง่ายที่สุดตอนที่ยังไม่มีการอักเสบติดเชื้อ ชาวเอเชียมีขากรรไกรเล็กกว่า ทำให้มีโอกาสสูงที่ฟันคุดจะก่อปัญหาในอนาคต ทันตแพทย์จึงแนะนำให้จัดการตั้งแต่เนิ่นๆ ในขณะที่ยังไม่มีอาการปวด
การรักษาขึ้นอยู่กับตำแหน่งและการขึ้นของฟันคุดเป็นหลัก ฟันคุดที่โผล่พ้นเหงือกมาทั้งหมดหรือบางส่วนสามารถถอนออกได้โดยตรง ส่วนฟันคุดที่ไม่โผล่พ้นเหงือกหรือฝังอยู่ในกระดูกมักต้องเปิดเหงือกเพื่อผ่าออก ซึ่งเรามักเรียกว่า "ผ่าฟันคุด" ส่วนฟันคุดที่ฝังลึกใกล้โพรงไซนัสจะมีความซับซ้อนสูงขึ้น ควรได้รับการดูแลจากทันตแพทย์เฉพาะทางศัลยกรรมช่องปากโดยตรง ทั้งนี้ฟันคุดเป็นฟันฝังรูปแบบที่พบบ่อยที่สุด แต่ฟันเขี้ยว ฟันหน้า และฟันกรามน้อยก็ฝังได้เช่นกัน
ถ้าไม่ผ่าฟันคุดจะเกิดผลเสียอะไรบ้าง
เมื่อตรวจพบฟันคุด ควรรีบปรึกษาทันตแพทย์เพื่อวางแผนการรักษา เพราะหากปล่อยไว้อาจเกิดปัญหาตามมาได้ดังนี้
- ความเจ็บปวดและการอักเสบ: ฟันคุดที่ชนกับฟันซี่อื่นหรือฝังตัวใต้แนวกระดูกจะสร้างแรงกดต่อฟันและเหงือกโดยรอบ จนปวด อักเสบ และติดเชื้อได้
- ฟันซี่อื่นเสียหาย: แรงดันของฟันคุดอาจทำลายกระดูกรอบรากฟันหรือรากฟันซี่ข้างเคียง จนนำไปสู่ฟันผุ ติดเชื้อในคลองรากฟัน หรือสูญเสียฟันได้
- เกิดถุงน้ำและเนื้องอก: ฟันคุดที่ไม่ได้รับการรักษามีโอกาสเกิดถุงน้ำหรือซีสต์ หากขยายใหญ่ขึ้นอาจทำลายเนื้อเยื่อและอวัยวะข้างเคียง
ปวดฟันคุดเหงือกบวม ผ่าฟันคุดเลยได้ไหม
ฟันคุดที่มีการอักเสบสามารถถอนหรือผ่าออกได้เลยทันที และควรทำโดยเร็วที่สุด ความเชื่อที่ว่าต้องกินยาแก้ปวดและยาปฏิชีวนะให้ลดบวมก่อนจึงค่อยมาผ่านั้นไม่ถูกต้องนัก การรอให้อักเสบลดลงก่อนผ่ามักทำเฉพาะในผู้ป่วยที่มีข้อจำกัดจริงๆ เช่น ไม่สามารถอ้าปากทำหัตถการได้ การรอโดยไม่จำเป็นอาจเสี่ยงต่อไข้และการติดเชื้อลุกลามรุนแรงขึ้น ทำให้ต้องทนปวดโดยไม่จำเป็น หากมีอาการปวดฟันและสงสัยว่าเป็นฟันคุดอักเสบ ทางที่ดีที่สุดคือเข้ารับการรักษากับทันตแพทย์โดยเร็วที่สุด
ผ่าฟันคุดตอนอักเสบ ราคาเท่าไหร่
ราคาผ่าฟันคุดที่ Smile Seasons Dental Clinic เริ่มต้นที่ 1,800 ถึง 8,000 บาทต่อซี่ ขึ้นอยู่กับตำแหน่งและความยากง่ายของฟันคุด ไม่ว่าฟันคุดจะโผล่พ้นเหงือก ฝังบางส่วน หรือฝังลึกในกระดูก ราคาไม่ต่างกันไม่ว่าจะมีการอักเสบหรือไม่ ทันตแพทย์จะประเมินและแจ้งราคาชัดเจนก่อนเริ่มการรักษาเสมอ ดูตารางราคาแยกตามลักษณะฟันคุดแต่ละแบบพร้อมขั้นตอนการผ่าตัดฉบับเต็มได้ที่บทความผ่าฟันคุด ราคาเท่าไหร่ เจ็บไหม
ไม่ต้องรอให้หายบวมก่อน ทักไลน์ปรึกษาศัลยแพทย์ช่องปากได้ทันที ประเมินและวางแผนรักษาฟรี
นัดพบศัลยแพทย์ช่องปาก Smile Seasons
อาการปวดฟันคุดและเหงือกบวมไม่ใช่เรื่องที่ต้องทนรอ Smile Seasons Dental Clinic ให้บริการผ่าและถอนฟันคุดโดยศัลยแพทย์ช่องปากเฉพาะทาง พร้อมเทคโนโลยี CT Scan ประเมินตำแหน่งฟันคุดก่อนผ่าตัดอย่างแม่นยำ เปิดให้บริการทุกวัน 10.00 - 20.00 น. ทั้ง 10 สาขาทั่วกรุงเทพฯ สามารถทัก LINE เพื่อปรึกษาอาการและนัดหมายได้โดยไม่มีค่าใช้จ่ายครับ
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ผ่าได้เลยครับ และควรทำโดยเร็วที่สุด ความเชื่อที่ว่าต้องกินยาแก้ปวดและยาปฏิชีวนะให้ลดบวมก่อนจึงค่อยผ่านั้นไม่ถูกต้องนัก การรอให้อักเสบลดลงก่อนมักทำเฉพาะในผู้ป่วยที่มีข้อจำกัดจริงๆ เช่น อ้าปากทำหัตถการไม่ได้ การรอโดยไม่จำเป็นอาจเสี่ยงต่อไข้และการติดเชื้อลุกลามมากขึ้น
สาเหตุหลักมี 3 อย่างครับ คือปวดจากแรงดันที่ฟันคุดไปเบียดฟันซี่ข้างเคียง ปวดจากเหงือกอักเสบหรือติดเชื้อ (Pericoronitis) เพราะมีช่องว่างให้แบคทีเรียสะสม และปวดจากถุงน้ำ (Cyst) ที่เป็นภาวะแทรกซ้อนของฟันคุดที่ไม่ได้รับการรักษา
ช่วงที่เหมาะสมที่สุดคือวัยรุ่นตอนปลาย อายุประมาณ 17-20 ปี เพราะเป็นช่วงที่จัดการฟันคุดได้ง่ายที่สุดตอนที่ยังไม่มีการอักเสบ ชาวเอเชียมีขากรรไกรเล็กกว่าคนตะวันตก ทำให้มีโอกาสสูงที่ฟันคุดจะก่อปัญหาในอนาคต ทันตแพทย์จึงแนะนำให้จัดการตั้งแต่เนิ่นๆ
หากปล่อยไว้ไม่รักษา อาจเกิดผลเสีย 3 ด้านหลัก คือความเจ็บปวดและการอักเสบเรื้อรัง ฟันซี่ข้างเคียงเสียหายจากแรงดันหรือฟันผุลุกลาม และการเกิดถุงน้ำหรือซีสต์ที่อาจทำลายกระดูกและเนื้อเยื่อบริเวณใกล้เคียง
ราคาผ่าฟันคุดที่ Smile Seasons เริ่มต้นที่ 1,800 ถึง 8,000 บาทต่อซี่ ขึ้นอยู่กับตำแหน่งและความยากง่ายของฟันคุด ดูตารางราคาแยกตามลักษณะฟันคุดแต่ละแบบได้ที่บทความผ่าฟันคุด ราคาเท่าไหร่ เจ็บไหม
ต่างกันครับ ฟันคุดที่โผล่พ้นเหงือกมาทั้งหมดหรือบางส่วนมักถอนออกได้โดยตรง ส่วนฟันคุดที่ไม่โผล่พ้นเหงือกหรือฝังอยู่ในกระดูกต้องเปิดเหงือกเพื่อผ่าออก และหากอยู่ใกล้โพรงไซนัสหรือฝังลึกในกระดูก จะมีความซับซ้อนสูงขึ้น ควรได้รับการดูแลจากทันตแพทย์เฉพาะทางศัลยกรรมช่องปากโดยตรง
แหล่งอ้างอิง
-
คณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ความรู้เรื่องฟันคุด สาเหตุ ผลเสียหากไม่รักษา และแนวทางการผ่าตัด โดยภาควิชาศัลยศาสตร์ช่องปากและแม็กซิลโลเฟเชียล dt.mahidol.ac.th ↗
ผู้เขียนบทความ
อ.ทพ.ดร.สุพลเทพ ตีระกนก (หมออู๊ด)
- ศัลยแพทย์ช่องปากและรากฟันเทียม (Oral and Maxillofacial Surgeon / Implantologist)
- Certificate of Advanced Graduate Study in Periodontology, Boston University, USA
- Doctor of Sciences in Dentistry in Periodontology, Boston University, USA (ปริญญาเอก)
- อาจารย์ประจำคณะทันตแพทยศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
- ทันตแพทยศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์ (เกียรตินิยมอันดับ 2)